- W Tourze są piłki, którymi po prostu nie należy grać - mówi Craig Boynton, trener Huberta Hurkacza. - Gdy tylko zagrasz nimi kilka uderzeń, stają się bardzo duże, o wiele bardziej puszyste. Są jak grejpfrut - przyznaje Danił Miedwiediew. Kwestia ciągłych zmian piłek to najbardziej palący temat w światowym tenisie. "Zabijają nasze ciała" - skarżą się zawodnicy mierzący się z bólami nadgarstków czy barków. Na czym polega plaga współczesnego tenisa?
Debata o tenisowych piłkach nie jest czymś nowym. Ważnym punktem w dyskusji był ubiegłoroczny US Open, gdy kobiety oraz mężczyźni rywalizowali innymi piłkami. Był to jedyny turniej wielkoszlemowy, gdy doszło do takiej sytuacji. Jasne stanowisko wygłosiła wówczas Iga Świątek, nazywając je "okropnymi". - Nie wiem, dlaczego różnią się one od tych dla mężczyzn. Nie wiem, prawdopodobnie 15 lat temu kobiety miały jakieś kontuzje łokcia, ponieważ piłki były cięższe i zamieniono je na damskie, ale teraz jesteśmy tak dobrze przygotowane fizycznie, że nie sądzę, aby było to konieczne - powiedziała polska tenisistka na jednej z konferencji prasowych. Wówczas poparła ją m.in. Paula Badosa. Złożona została nawet skarga do dyrektora generalnego i przewodniczącego WTA Steve'a Simona.
Posłuchali sprzeciwu Świątek. "Mam nadzieję, że będzie szczęśliwa"
Apele zostały wysłuchane i podczas tegorocznej edycji nowojorskiego turnieju doszło do zmiany. Kobiety oraz mężczyźni rywalizowali jednakowymi piłkami. Ale nie każda zawodniczka była zwolenniczką decyzji. - Mam nadzieję, że Iga będzie szczęśliwa - rzuciła pół żartem Ons Jabeur, skarżąc się na ból barku. Głos sprzeciwu wyraziła także Magda Linette. - Piłki są cięższe, ale mają też inny filc. Myślę, że żadna zawodniczka - jeśli nie jest wystarczająco silna - nie jest do tego przyzwyczajona - powiedziała podczas US Open w rozmowie z PAP.
Jej słowa wywołały nawet małą burzę na Twitterze. W internetowej sprzeczce wzięli udział przedstawiciele sztabów najlepszych polskich tenisistek. Mark Gallard, szkoleniowiec Linette, przekonywał, że piłki są przeznaczone do dłuższej, pięciosetowej gry mężczyzn, podczas gdy kobiety rozgrywają maksymalnie trzy partie. Maciej Ryszczuk, trener przygotowania fizycznego Świątek, miał nieco inne zdanie. "Wystarczy zobaczyć, jakie producent wskazał przeznaczenie dla tych piłek, na jaki typ kortów" - napisał.
- WTA zawsze używała zwykłych filcowych piłek do gry na kortach twardych, a teraz zaczęliśmy słyszeć od zawodniczek, że chciałyby rozważyć zmianę w użyciu piłki do specjalnych zastosowań – powiedziała "ESPN" Amy Binder, wiceprezes organizacji ds. komunikacji. - Podstawą używania zwykłej filcowej piłki było to, że ogranicza ona ryzyko kontuzji ramion, barków, łokci i nadgarstków. Jest to coś, co będziemy nadal monitorować i omawiać dalej zarówno z naszymi sportowcami, jak i naszymi zespołami zajmującymi się naukami o sporcie - kontynuowała.
"Piłki zabijają nasze ciała". Publiczny bunt tenisistów. "To zmniejszyłoby liczbę kontuzji"
Zapalnikiem do publicznej dyskusji o skutkach afery piłkowej na skalę międzynarodową były tweety Vaska Pospisila, byłego triumfatora Wimbledonu w grze podwójnej i 35. singlisty świata. - Kilka lat temu toczyły się dyskusje, że ATP/WTA chce "spowolnić grę", aby zapewnić kibicom dłuższe punkty. Piłki stają się coraz cięższe i, co zaskakujące, zabijają nasze ciała. Prawie każdy zawodnik, z którym rozmawiałem, czuje to samo. Nigdy nie widziałem tylu kontuzji nadgarstków, łokci i barków. Jeśli te zmiany nie zostaną zatrzymane, sytuacja się tylko pogorszy. ATP i WTA, proszę, zacznijcie słuchać. Kontuzje zawodników też są dla was niekorzystne - zaapelował Kanadyjczyk.
Jego słowa wywołały lawinę, która nie zatrzymała się do dzisiaj. Zizou Bergs, 184. zawodnik na świecie, przyznał w mediach społecznościowych, że doznał zerwania więzadła w lewym nadgarstku. Co ciekawe, kontynuował grę, ale praktycznie w ogóle nie uderzał klasycznego bekhendu, korzystał ze slajsa lub jednoręcznego odbicia. "Powodem, dla którego dalej grałem, jest po prostu przekonanie, że dzięki temu będę lepszym tenisistą" - przyznał. "Moglibyśmy znacznie zmniejszyć liczbę kontuzji, które występują, gdybyśmy nie zmieniali piłek co tydzień" - stwierdził Zizou Bergs, po czym natychmiast otrzymał wsparcie od wyżej postawionych zawodników.
Po jego apelu Stan Wawrinka czy Taylor Fritz również zwrócili uwagę na ciągłą zmianę piłek. Amerykanin przyznał, że cierpiał na bóle nadgarstków podczas tournée po Stanach Zjednoczonych i Kanadzie na kortach twardych. W ciągu ostatnich trzech tygodni rywalizował trzema różnymi rodzajami piłek. Każdy turniej ATP Tour ma prawo podpisać kontrakt z innym producentem na dostarczenie piłek. "Cztery tygodnie. Cztery różne piłki. Nie mogę uwierzyć, że w 2023 roku to się nadal dzieje" - burzył się Wawrinka.
Piłki maksymalnie spowalniają grę. "Są jak grejpfrut. Zagranie winnera jest prawie niemożliwe"
Wielu zawodników pauzowało miesiącami z powodu podobnych problemów, które są wyraźnie powiązane z tendencją do zwiększania ciężaru piłek, co powoduje uszkodzenie stawów. Na początku roku na kontuzję barku skarżył się Stefanos Tsitsipas. Ćwierćfinalista Australian Open Sebastian Korda doznał urazu nadgarstka, który wykluczył go z gry na ponad trzy miesiące. - Nigdy wcześniej nie miałem problemów z nadgarstkiem. Przy niektórych forhendach nie mogłem nawet utrzymać rakiety - zdradził Amerykanin, który musiał poddać swój ostatni mecz w Melbourne.
Do podobnych problemów przyznał się także Daniił Miedwiediew. - Miałem z tymi piłkami okropne przeżycia. Przed grą z Kordą [w III rundzie AO - red.] doznałem kontuzji nadgarstka. Myślałem, że to mój problem, ale rozmawiałem z innymi graczami i okazało się, że jest więcej urazów łokci, nadgarstków i ramion. Myślę, że za to odpowiedzialne są piłki - powiedział rosyjski tenisista notowany na trzecim miejscu w rankingu ATP.
Eksperci głoszą, że nową politykę dotyczącą piłek wprowadzono w celu spowolnienia gry, co ma stanowić równowagę do nowoczesnego stylu tenisa, nastawionego na szybkość i siłę. Sens tej tezy potwierdza apel Miedwiediewa wygłoszony podczas niedawnego turnieju w Pekinie. - Gdy tylko zagrasz nimi kilka uderzeń, stają się bardzo duże, o wiele bardziej puszyste. Są jak grejpfrut... W zasadzie gramy wymiany składające się z 30 uderzeń, ponieważ zagranie winnera jest prawie niemożliwe - przyznał. Z podobnymi problemami mierzył się także Carlos Alcaraz. - To trudne, ale tenisista musi się do tego przyzwyczaić. To zupełnie inne uczucie, kiedy przyjeżdżasz na turniej i zadajesz sobie pytanie: "Jaki będzie mecz?" - powiedział wicelider rankingu.
Niektórzy gracze domagają się wręcz od federacji odszkodowania lub zwrócenia kosztów za fizjoterapeutów. "Żądam od ATP zapłaty za całą fizjoterapię, której będę potrzebował po zabawie piłkami, którymi nas każą. Jestem w Tourze od wielu lat i nigdy czegoś takiego nie widziałem. TO JEST NIELUDZKIE!" - stwierdził na Twitterze 32-letni Gastao Elias. Wtórowali mu Tennys Sandgren czy Paula Badosa. "Zgadzam się! Niestety, problemem jest nie tylko ATP... W przypadku WTA od lat mamy te same problemy. Potrzebujemy zmian z obu stron" - przyznała Hiszpanka.
Trener Hurkacza wyjaśnia problem. "Siła zagrania oraz właściwości rakiety, naciągów i piłek określają wielkość nacisku wywieranego na ramię"
- W Tourze są pewne piłki, którymi po prostu nie należy grać. Po prostu nie są wystarczająco dobre - powiedział w rozmowie z "Tennis.com" Craig Boynton, trener Huberta Hurkacza. - Widziałem chłopaków, którzy pojawiali się na kolejnej imprezie tydzień po tygodniu i mieli obolałe ramiona lub nadgarstki. To wpływa na ich zdolność do treningu, bo być może będą musieli przyzwyczaić się do zupełnie innej piłki. To może mieć realny wpływ - przyznaje szkoleniowiec Polaka.
Współczesny tenis od dawna nie przypomina dyscypliny sprzed 20, a nawet 10 lat. Polityka spowalniania gry najpierw dotknęła kortów: doprowadziła do maksymalnego zwolnienia nawierzchni - nawet na trawie - a teraz dotyczy to także piłek, które utrudniają zagranie winnera. Jednak niebezpieczeństwo wylania dziecka z kąpielą staje się coraz bardziej prawdopodobne. "Największe zagrożenie dla stawów i mięśni ramienia zawodnika wynika z jednej prostej czynności: uderzenia piłki. Siła zagrania oraz właściwości rakiety, naciągów i piłek określają wielkość nacisku wywieranego na ramię" - analizuje Peter Bodo, dziennikarz "Tennis.com". "Obecnie większość piłek "Extra Duty" ma grubsze włosie niż dotychczasowy standard. Zwiększa swoją objętość, wydaje się cięższa przy uderzeniu i sprzyja dłuższym wymianom" - kontynuuje.
Jak temu zaradzić? Craig Boynton zasugerował, że światowa organizacja tenisowa ITF we współpracy z zawodnikami powinna zaopatrzyć się w dwie lub trzy piłki przeznaczone do konkretnej nawierzchni, jednakże każdy turniej jest niezależny i ma całkowitą wolność, aby zapewnić sobie najlepszy możliwy kontrakt ze sponsorem. Zwolennikiem takiego rozwiązania jest również Novak Djoković. - Jestem absolutnie zwolennikiem wyboru jednej piłki, z którą będziemy grać wszystkie turnieje ATP, oczywiście w zależności od nawierzchni - przyznał Serb w wywiadzie dla portalu "Sportal". - Popieram graczy, którzy narzekają i zwracają się do ATP o znalezienie sposobu na rozwiązanie tego problemu. Muszą to zrobić, a nie widziałem, żeby ATP wydało jakiekolwiek oświadczenie w sprawie skarg zawodników i jest to dla mnie kompletnie niezrozumiałe. Nie rozumiem, dlaczego z ich strony jest cisza - podkreślił 24-krotny mistrz wielkoszlemowy.
Sportowcy, a zwłaszcza tenisiści z uwagi na swoje maratońskie pojedynki, często nazywani są współczesnymi gladiatorami, lecz aby móc jak najdłużej pasjonować się ich rywalizacji, potrzebują pomocy, gdyż to oni w tym biznesie są najważniejsi. Istnieje natomiast realna obawa, że aktualna rzeczywistość wielu z nich doprowadzi jednak do kalectwa.