Po wpadce dopingowej Kornelii Marek: EPO nie bierze się samemu

12.03.2010 07:00
Vancouver 2010. Kornelia Marek i Justyna Kowalczyk

Vancouver 2010. Kornelia Marek i Justyna Kowalczyk (Fot. Kuba Atys / Agencja Gazeta)

Nie można iść na bazar i kupić sobie EPO - mówi członek komisji ds. zwalczania dopingu przy PKOl
Polska narciarka jest jedyną olimpijką z Vancouver, którą przyłapano na dopingu. W piątek ogłoszone zostanie badanie próbki B, które ma potwierdzić stosowanie niedozwolonych środków. W organizmie biegaczki, która w biegu na 30 km zajęła 11. miejsce, wykryto EPO, substancję podnoszącą parametry krwi. Zdaniem dr. Roberta Pietruszyńskiego, kardiologa, specjalisty medycyny sportowej, lekarza szkolenia olimpijskiego i członka komisji ds. zwalczania dopingu przy PKOl, przy EPO nie ma mowy o pomyłce w badaniu. Kara za jego stosowanie jest wysoka, bo to środek dopingujący z najwyższej półki ryzyka.

Przemysław Iwańczyk: EPO to dopingowa zmora sportów wytrzymałościowych. Jak działa?

Robert Pietruszyński: Jednym z czynników ograniczających wydolność sportowca w dyscyplinach wytrzymałościowych są optymalne wartości morfologiczne. Tym lepszy jest start, tym większe ma szanse na sukces, im większą ma wartość hematokrytu (HCT). Ale na skutek intensywnego treningu codziennie rozpada się znacznie więcej krwi, niż odbudowuje. Oznacza to spadek wydolności. Zawodnicy sięgają po doping, by zbilansować tę stratę nawet przy morderczym wysiłku. Daje szansę nadrobienia tego, co zostało utracone w ekstremalnym obciążeniu.

Są sportowcy, którzy mają naturalny wysoki poziom hematokrytu i nie świadczy to wcale o stosowaniu dopingu. Wtedy obejmuje się ich specjalnym nadzorem, wydaje im certyfikat. Dopuszczalne wartości hematokrytu są niższe u sportowców niż u przeciętnych ludzi. Norma dla mężczyzn środkowej Europy wynosi 54 proc., a w sporcie - 50 proc.

Wysokie wartości hematokrytu jeszcze nie oznaczają dopingu, ale obecność w organizmie EPO, który ten wzrost powoduje, to już dowód na niedozwolone wspomaganie. Erytropoetyna wykrywana jest w moczu od 1996 roku.

Ile kosztuje EPO?

- To środek niedostępny w aptece na receptę. Jest zastrzeżony do lecznictwa zamkniętego, nie do zdobycia dla sportowców. Czarnorynkowo może kosztować kilkanaście tysięcy złotych, zależy od liczby jednostek. Nieoficjalnie informacje sugerują, że środki te pochodzą głównie z Chin i z bloku wschodniego. Na bazarze pan tego nie kupi, ale wystarczy poszperać w internecie.

Można na własną rękę przyjąć EPO?

- To niebezpieczny środek i żaden sportowiec nie odważy się stosować go na własną rękę. Nie pójdzie do supermarketu ani na bazar. Ktoś, kto wpada na tym dopingu, z reguły ma kogoś obok siebie, który nie dość dobrze obliczył czas wykrywalności tego środka. Działanie tego środka polega na przewlekłym procesie odbudowy krwi, jest rozłożone w czasie. Dotychczas najczęściej wykrywano go w okresie niespodziewanych kontroli w okresie przygotowawczym. Tym bardziej dziwi mnie wykrycie EPO u Marek w okresie startowym. EPO to jedna z najstarszych i najprostszych, a mimo to bardzo wyrafinowana strategia dopingu.

Do tego potrzebni są lekarze?

- Lekarz jest po to, by leczyć. Znam historie nagłych zgonów sportowców, którzy dopingowali się EPO. Jego stosowanie u ludzi chorych wymaga regularnej kontroli hematokrytu, który odpowiada za transport tlenu do krwi. Konieczne jest odpowiednie nawadnianie organizmu, bo odwodnionemu sportowcowi, który stosuje doping krwi, podczas wysiłku hematokryt wzrasta od 5 do 10 proc., czyli z krwi - by to zobrazować - robi mu się gęsty sos. Brak kontroli może doprowadzić zwłaszcza przy odwodnieniu do zagrożenia powikłaniami zatorowo-zakrzepowymi.

W Vancouver wykonano 2 tys. testów antydopingowych. Na razie Kornelia Marek jest jedyną, która wpadła.

- Stworzyłem system, by można było tego uniknąć. Moja koncepcja monitorowania sportowców nie może się jednak przebić przez PKOl i Ministerstwo Sportu. Założenie jest proste: zawodnikowi podlegającemu szkoleniu olimpijskiemu co miesiąc bada się wybrane parametry, przede wszystkim morfologię, w tym hematokryt. Komisja informowałaby Ministerstwo Sportu, sportowca, trenera i związek, któremu podlega, czy parametry zawodnika klasyfikują go w gronie sportowców europejskiego, światowego, czy może tylko krajowego formatu. Decydenci, którzy myślą o jak najlepszych wynikach, widzą czarno na białym, na kogo mogą liczyć, w jakiej formie jest finansowany przez nich sportowiec. Nie byłoby problemu pani Marek, bo moglibyśmy lepiej oszacować możliwości zawodnika. Zresztą proponuję prześledzić krzywą morfologii zawodniczki z ostatnich miesięcy, wyszłoby natychmiast, że coś jest nie tak. Myślę, że w obecnym sporcie oprócz wyniku kluczowym problemem jest zmniejszenie ryzyka niepożądanych zdarzeń.

Z wykładu dr. Pietruszyńskiego na temat EPO

"EPO zwiększa liczbę czerwonych ciałek krwi, które transportują tlen do wszystkich części organizmu. Jest używane przez sportowców dyscyplin wytrzymałościowych. Podejrzewa się, że do tej pory wskutek zażywania EPO, leku stosowanego w chorobach nerek, zmarło 18 kolarzy.

Erytropoetyna jest wytwarzana w niewielkich ilościach przez organizm. Jej sztuczne dawkowanie prowadzi do poważnych zaburzeń krwiobiegu, zakrzepów, gęstnienia krwi, podniesienia ciśnienia, a w konsekwencji do ataków serca.

NESP, czyli druga generacja EPO, wymaga zastrzyków tylko raz na dwa tygodnie, w odróżnieniu od staroświeckiego EPO wymagającego codziennych iniekcji. Jest też według australijskich naukowców pracujących nad testami środkiem dziesięć razy silniejszym niż EPO".



Skomentuj:
Po wpadce dopingowej Kornelii Marek: EPO nie bierze się samemu
Zaloguj się

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX

  • Skoki - Puchar Świata

    lp. zawodnik punkty
    1 Kamil Stoch 733
    2 Richard Freitag 711
    3 Andreas Wellinger 585
    4 Daniel Andre Tande 565
    5 Stefan Kraft 428
    6 Junshiro Kobayashi 410
    7 Anders Fannemel 375
    8 Johann Andre Forfang 353
    9 Robert Johansson 344
    10 Markus Eisenbichler 338
    12 Dawid Kubacki 283
    15 Piotr Żyła 227
    16 Stefan Hula 208
    20 Maciej Kot 156
    38 Jakub Wolny 31

    • Lider PŚ
  • Skoki - Puchar Narodów

    lp. kraj punkty
    1 Norwegia 3279
    2 Niemcy 3119
    3 Polska 2488
    4 Austria 1701
    5 Słowenia 1429
    6 Japonia 1269
    7 Szwajcaria 494
    8 Rosja 130
    9 Finlandia 115
    10 Czechy 24
    11 USA 24
    12 Francja 6
    13 Bułgaria 5
    14 Włochy 1
    15 Kanada 0
    15 Estonia 0
    15 Kazachstan 0

    • Lider PŚ
  • Skoki - TCS

    lp. zawodnik punkty
    1 Kamil Stoch 1108.8
    2 Andreas Wellinger 1039.2
    3 Anders Fannemel 1021.3
    4 Junshiro Kobayashi 1021.1
    5 Robert Johansson 1009.4
    6 Dawid Kubacki 1003.0
    7 Markus Eisenbichler 993.8
    8 Daniel Andre Tande 992.3
    9 Johann Andre Forfang 977.4
    10 Jernej Damjan 974.1
    12 Stefan Hula 957.0
    15 Piotr Żyła 914.5
    23 Maciej Kot 811.7
    38 Jakub Wolny 397.4
    55 Tomasz Pilch 201.4

    • Lider turnieju
  • Biegi narciarskie mężczyzn - Puchar Świata

    lp. zawodnik punkty
    1 Johannes Hoesflot Klaebo 932
    2 Martin Johnsrud Sundby 875
    3 Dario Cologna 807
    4 Alex Harvey 780
    5 Aleksander Bołszunow 710
    6 Hans Christen Holund 638
    7 Maurice Manificat 629
    8 Aleksiej Połtoranin 556
    9 Siergiej Ustiugow 525
    10 Alieksiej Czerwotkin 467
    117 Maciej Staręga 6

    • Lider PŚ
  • Biegi narciarskie kobiet - Puchar Świata

    lp. zawodniczka punkty
    1 Heidi Weng 1254
    2 Ingvild Flugstad Oestberg 1087
    3 Jessica Diggins 852
    4 Krista Parmakoski 837
    5 Charlotte Kalla 690
    6 Teresa Stadlober 687
    7 Sadie Bjornsen 588
    8 Kerttu Niskanen 532
    9 Marit Bjoergen 493
    10 Stina Nilsson 490
    38 Justyna Kowalczyk 106

    • Lider PŚ
  • Biathlon kobiet - Puchar Świata

    zawodniczka punkty lp.
    1 Kaisa Makarainen 592
    2 Anastasiya Kuzmina 577
    3 Dorothea Wierer 525
    4 Laura Dahlmeier 490
    5 Daria Domraczewa 436
    6 Veronika Vitkova 424
    7 Denise Herrmann 422
    8 Justine Braisaz 419
    9 Anais Bescond 389
    10 Wita Semerenko 377
    21 Weronika Nowakowska 261
    38 Krystyna Guzik 121
    50 Magdalena Gwizdoń 58
    74 Monika Hojnisz 13

    • Lider PŚ
  • Biathlon mężczyzn - Puchar Świata

    lp. zawodnik punkty
    1 Martin Fourcade 834
    2 Johannes Thingnes Boe 780
    3 Jakov Fak 467
    4 Anton Szypulin 460
    5 Arnd Peiffer 443
    6 Tarjei Boe 434
    7 Simon Desthieux 382
    8 Lukas Hofer 377
    9 Benjamin Weger 371
    10 Simon Schempp 365
    72 Grzegorz Guzik 21

    • Lider PŚ
  • Narciarstwo alpejskie - PŚ kobiet

    lp. zawodniczka punkty
    Mikaela Shiffrin 1477 1
    Tina Weirather 601 2
    Sofia Goggia 570 3
    Wendy Holdener 560 4
    Lara Gut 554 5
    Petra Vlhova 554 6
    Viktoria Rebensburg 534 7
    Michelle Gisin 511 8
    Frida Hansdotter 499 9
    Federica Brignone 478 10
    Maryna Gąsienica-Daniel 14 96

    • Lider PŚ
  • Narciarstwo alpejskie - PŚ mężczyzn

    lp. zawodnik punkty
    1 Marcel Hirscher 974
    2 Henrik Kristoffersen 800
    3 Aksel Lund Svindal 666
    4 Kjetil Jansrud 665
    5 Alexis Pinturault 588
    6 Beat Feuz 536
    7 Matthias Mayer 470
    8 Peter Fill 406
    9 Thomas Dressen 399
    10 Dominik Paris 386

    • Lider PŚ

Najnowsze informacje