Sport.pl

P造wanie. Co czuje delfin - autobiografia Phelpsa

Pierwszy raz widzia貫m Michaela Phelpsa na 篡wo na igrzyskach olimpijskich w Sydney w 2000 r. Ju wtedy kr捫y造 o nim niebywa貫 historie - o ADHD i energii skanalizowanej do pracy, o morderczej har闚ce, jak wykonywa na basenie w Baltimore, o stopach jak p貫twy delfina.
Obecny w Sydney senator, wcze郾iej telewizyjny komentator p造wania na poprzednich dw鏂h igrzyskach Andrzej Person by zachwycony ch這pcem, kt鏎y sta si najm這dszym reprezentantem USA na olimpiadzie od 68 lat. - Patrz na tego 15-latka - m闚i mi Person. - Ten ch這pak zmieni histori p造wania.

Wtedy w Sydney nie uda這 mu si zdoby medalu, ale w finale 200 m stylem motylkowym by pi徠y, przy czym nast瘼ny po nim najm這dszy finalista by a o pi耩 lat starszy. Nie trzeba m闚i, jaka r騜nica jest mi璠zy 15-letnim ch這pakiem a 20-30-letnimi facetami - w dojrza這軼i fizycznej, do鈍iadczeniu i d逝gotrwa這軼i trening闚.

Ksi捫ka "Michael Phelps. Autobiografia", kt鏎a wychodzi nak豉dem wydawnictwa Znak, ko鎍zy histori Phelpsa na 2008 r., kiedy pobi rekord Marka Spitza z 1972 r. i zdoby o jeden z這ty medal wi璚ej od niego, czyli osiem.

Na tym si ko鎍zy, ale zaczyna si od 鈍ietnego fragmentu o pierwszych wielkich igrzyskach Phelpsa w Atenach w 2004 r., kiedy by o w這s od rekordu.

Pierwszym startem w stolicy Grecji by wy軼ig na 400 m stylem zmiennym. W nocy przy郾i造 mu si kadry filmu "Cud w Lake Placid", o ameryka雟kiej dru篡nie hokejowej, kt鏎a zdoby豉 z這to w 1984 r. Nie by這 to takie zwyk貫 z這to: Amerykanie - amatorzy i gracze uniwersyteccy - pokonali w p馧finale dru篡n ZSRR, kt鏎a zdoby豉 niemal ka盥y tytu mistrzostw 鈍iata i olimpijski od 1954 r., i to w przemawiaj帷ym do emocji czasie, a mianowicie, gdy Armia Czerwona wjecha豉 czo貪ami do Afganistanu.

Phelpsowi nie 郾i si sam turniej hokejowy, ale to, co dzia這 si cztery miesi帷e przed nim. W meczu towarzyskim przed igrzyskami Amerykanie przegrali mi璠zy innymi z Norwegi. Po ostatnim gwizdku chcieli zjecha z lodowiska do szatni, ale trener Herb Brooks kaza im wr鏂i na l鏚. Przeprowadzi trening masakr. Kaza je寮zi hokeistom od bandy do bandy, a padali z wyczerpania. I jeszcze raz, i zn闚. Przyszed halowy i zgasi 鈍iat這, a Brooks wci捫 powtarza: - Again. Again.

To jest w豉郾ie trening p造wacki. Tak trenuje Phelps. Jego biografia jest nie tylko opisem zwyci瘰tw, ale te opisem motywacji do wysi趾u, po鈍i璚enia pracy. Kiedy wieloletni trener p造waka Bob Bowman kaza wykonywa odcinki na maksa, bo uzna, 瞠 za ma這 w這篡 wysi趾u, Phelps p造wa kilkadziesi徠 d逝go軼i, miel帷 wod wy陰cznie nogami. A trener wci捫 膨da wi璚ej. - Kiedy wyszed貫m, nogi mia貫m gor帷e i pl徠a造 mi si jak spaghetti, wystarczy這 je pola pomidorowym sosem - m闚i.

Na jednym z pierwszych wsp鏊nych trening闚 Bowman patrzy, jak jego ch這pcy - Phelps by jednym z wielu w grupie - zachowuj si nie na pocz徠ku, nie w 鈔odku treningu, ale na ostatnich odcinkach. Phelps w豉郾ie wtedy by najszybszy. - Treningi to jak wp豉ty na konto. Trzeba usk豉da tyle, 瞠by w najwa積iejszym momencie, gdy b璠ziemy naprawd potrzebowa du穎 pieni璠zy, nie zabrak這 鈔odk闚 na rachunku - m闚i Bowman.

To dlatego w czasie roku przygotowa do igrzysk w Atenach Phelps mia tylko jeden wolny od treningu dzie, i to wy陰cznie z powodu wyrwania z瑿闚 m康ro軼i. Gdyby nie one, nie by這by wolnego. W ci庵u czterech lat od Sydney do Aten by這 pi耩 dni bez trening闚, ani jeden nie przypad na jakiekolwiek 鈍i皻o. To samo do igrzysk w Pekinie.

Przez ten czas Michael sta si najbardziej utytu這wanym olimpijczykiem w historii z najwi瘯sz liczb z這tych medali og馧em i tych, kt鏎e zdoby podczas pojedynczych igrzysk. Serie medalodajne nie ko鎍zy造 si, nagrody i premie za kolejne tytu造 i rekordy wzros造 do niebotycznych 65 mln dol. od Subwaya, Hiltona, Omegi, Speedo, Visa, Procter & Gamble.

I zako鎍zy karier w wieku 27 lat.

Doprowadzi do tego, 瞠 kiedy w Londynie - ksi捫ka tego nie opisuje - zdoby cztery z這te medale i dwa srebrne, ludzie przyj瘭i to jako jego pora磬. Za co zupe軟ie normalnego uznawali, 瞠 Phelps wygrywa ka盥y wy軼ig. A on w Londynie po prostu si bawi.

Przy okazji Phelpsa nie mo積a tu uciec od jednej wa積ej sprawy - dopingu.

Mniej wi璚ej w tym samym czasie co on zako鎍zy po raz drugi sportow karier br您owy medalista igrzysk w Sydney w kolarstwie Lance Armstrong, idol Ameryki. Zako鎍zy j przymusowo jako dopingowicz i fa連zywy triumfator niespotykanej serii siedmiu wy軼ig闚 Tour de France - zosta do篡wotnio zdyskwalifikowany za systematyczny doping. Mimo 瞠 nigdy oficjalnie nie przy豉pano go na u篡waniu niedozwolonych 鈔odk闚.

Analogia jest intryguj帷a, ale fa連zywa.

Owszem, trening p造wacki jest r闚nie wyczerpuj帷y jak Armstronga, pewnie bardziej monotonny, program startowy Phelpsa jest nieludzki, zupe軟ie jak kolarza przygotowuj帷ego si do Tour de France. Je郵i p造wak startowa na zawodach w o鄉iu konkurencjach, musia 軼iga si 17 razy i zdarza這 si, 瞠 podczas takiej serii, 軼igaj帷 si z najlepszymi na 鈍iecie, kilkakrotnie bi rekord 鈍iata. A cz這wiek zastanawia si, jak to mo磧iwe bez niedozwolonego wspomagania?

S jednak r騜nice, dzi瘯i kt鏎ym mo積a wierzy w czysto嗆 Phelpsa.

Uczestniczy w najbardziej rygorystycznym programie antydopingowym - olimpijskim, znaczy innym ni Armstrong.

Nigdy nie ukrywa si przed agentami antydopingowymi, kt鏎zy w ka盥ej godzinie i minucie wiedzieli, gdzie przebywa, r闚nie mi璠zy zawodami - te inaczej ni Armstrong.

O ile w kolarstwie doping jest powszechny, o tyle w p造waniu - przynajmniej od czasu obalenia muru berli雟kiego i powa積ego wzi璚ia si za walk z dopingiem w Chinach - zdarzaj si tylko pojedyncze, niechlubne przypadki. W USA w ostatnich latach stwierdzono tylko jeden na reprezentacyjnym poziomie, co te inaczej wygl康a ni w zawodowym peletonie.

Jeszcze jedno - p造wanie to sport indywidualny, ale trenuje si w grupie. 畝den kolega nie kry豚y Michaela tak, jak kryli Armstronga kolarze, kt鏎ych kariery i powodzenie, r闚nie finansowe, zale瘸造 wy陰cznie od niego.

A najwa積iejsze, to znaczy najbardziej do mnie przemawiaj帷e, 瞠 ten ch這pak jest nadal dzieckiem mimo 60 mln dol. na koncie, mimo czterech olimpiad i sportowego do鈍iadczenia weterana, mimo profesjonalnego podej軼ia do treningu. A to wsi康zie po browarku za kierownic, a to naw帷ha si czego na imprezie i w obu przypadkach potulnie znosi konsekwencje. To te zupe軟ie inaczej ni Armstrong.

Wi璚ej o: