Sport.pl

Igrzyska Paraolimpijskie. Maciej Lepiato: Marzenie? Start ze zdrowymi w Rio

Radosław Leniarski
21.10.2015 08:43
A A A
Maciej Lepiato

Maciej Lepiato (x)

Marzenie? Start ze zdrowymi na igrzyskach w Rio. Miałbym wielką satysfakcję, bijąc zdrowych skakaniem moją końskoszpotawą nóżką - mówi Maciej Lepiato, mistrz paraolimpijski.
Na czym polega twoja niepełnosprawność?

- Wada wrodzona. Końskoszpotawe zakończenie kończyny dolnej lewej - podobną ma mój ojciec. Noga krótsza o 5 cm, duży ubytek mięśniowy poniżej kolana i praktycznie nieruchomy staw skokowy. Operowana dwa miesiące po urodzeniu w Poznaniu. Chirurg stopę najpierw fachowo połamał, a potem poskładał. Na drutach była przez pół roku. Oczywiście tego nie pamiętam, ale wyobrażam sobie, co przeżywali rodzice, gdy niemowlę nie mogło się ruszać i koszmarnie je bolało. Widziałem u zawodników podobne schorzenia, źle operowane lub w ogóle nieoperowane, i aż nie chce się wierzyć, że tak mnie wyciągnięto. Groziłyby mi ogromne problemy z poruszaniem się. Kule - jedna lub dwie - albo nawet wózek inwalidzki, bo chodzenie sprawia zbyt duży ból. A ja jestem skoczkiem wzwyż! Trochę kuleję, ale i tak chodzę ładniej, niż powinienem. Lewa stopa do biegania po łuku nie jest aż tak bardzo potrzebna. Wybijam się z prawej.

W twojej kategorii skaczą też zawodnicy z protezami. Ty na szczęście nie musisz, ale z powodu krótszej nogi masz inne problemy - z obuwiem.

- Tu jest największa rezerwa, jeśli chodzi o wynik, i zarazem największy kłopot. Gdybym dysponował idealnym obuwiem, zniwelowałoby się skrót lewej nogi. Inaczej wyglądałyby treningi, inaczej skoki. Ale nie mogę znaleźć producenta, który by się podjął zrobienia krótkiej serii na wymiar. Trzeba by buty stworzyć od zera, od kartki papieru. Temat jest trudny. Lewy but powinien mieć wyższą podeszwę i być z takiego tworzywa, aby nie ważył kilograma. Mam za sobą kilka własnych prób. Szewc podklejał warstwy gumy pod mój sportowy but, ale wtedy ważył dwa i pół kilograma. O skakaniu nie było mowy. Trudno nawet było chodzić. Ostatnio znów działamy chałupniczo: wzięliśmy but do rzutu oszczepem, włożyliśmy do niego wkładki wycięte z klapków japonek, takich za 10 zł para. W to wkładamy moją stopę i obwiązujemy but jednym z największych wynalazków ludzkości, czyli taśmą klejącą, tzw. duct tape, którą ostatnio Matt Damon naprawiał stację kosmiczną w filmie "Marsjanin". Jakoś się wszystko trzyma kupy, ale to wciąż nie siódmy cud świata.

Twój rekord życiowy to 2,22 m. Masz jeszcze zapas?

- Na pewno. Mieszkam w Gorzowie, czarnej dziurze obiektów sportowych mimo 120 tys. mieszkańców. Możliwości treningów technicznych - praktycznie żadne. Właściwie tylko na zgrupowaniach. Rezerwa więc jest. Sprzęt - kolejne pole do poprawy. No i konieczny jest brak kontuzji. Gdyby to wszystko udało się ulepszyć, poprawić, uniknąć, mogę skakać dużo wyżej.

Ponieważ rekordy międzynarodowe są notowane tylko na MŚ lub ME, nie do końca wiadomo, jak skaczą inni. Na przykład twój życiowy rekord jest o 5 cm lepszy niż rekord świata. Czy inni skaczą wyżej na zawodach lokalnych?

- Dziś mogę w internecie obejrzeć wszystkich rywali. Lubię to sprawdzać. Zawsze to robię po weekendzie. Od dwóch lat trwa pościg za mną - przede wszystkim zawodnika z Wielkiej Brytanii, z bardzo podobnym schorzeniem, tyle że łagodniejszym. Jest ciut zdrowszy. Może startować dzięki bardziej liberalnym przepisom [każdy zawodnik musi przejść na wielkich zawodach kwalifikację medyczną do konkretnej kategorii i o ile przepisy się nie zmieniają, nie musi badań powtarzać; są jednak takie schorzenia, jak np. niedowidzenie, które są weryfikowane co kilka lat]. Wcześniej na MŚ lub igrzyskach zawsze jechałem po złoto. Bo ja skaczę 2,22 m, a najgroźniejszy rywal - 2,00 m. Ale teraz czuję na plecach jego oddech: Brytyjczyk otworzył sezon wysokością 2,15 m. Ja nie mogłem skakać na początku sezonu. Dopiero ostatnio zaliczyłem 2,15 m. Więc na mistrzostwach świata w Dausze będzie ostra walka.

No i będę tam skakać w dal.

Dlaczego w dal? Przecież wzwyż skaczesz...

- Czasem skaczę też w dal, ale akurat na mistrzostwach świata nie tyle chcę, ile jestem zmuszony. Mianowicie w skoku wzwyż nie startuje wystarczająca liczba zawodników, aby nawet zdobywszy tytuł, otrzymywać stypendium. Obowiązuje bowiem rządowe rozporządzenie z 2012 roku, że u nas ma być tak jak u pełnosprawnych - musi wystartować co najmniej 12 zawodników z ośmiu krajów, żeby medal lub miejsce się dla ministerstwa liczyło. Niestety, ministerstwo nie bierze pod uwagę, że dana konkurencja jest rozgrywana w kilku kategoriach niepełnosprawności, więc zawodnicy się w nich rozpraszają. [W Londynie na przykład na 100 m rozdano 29 kompletów medali]. No i organizator z góry określa, ilu zawodników może wystartować w konkurencji. U mnie wychodzi średnio osiem osób na kategorię niepełnosprawności, więc z góry wiem, że nie mam szans na pomoc państwa, choćbym nawet zdobył złoty medal, bijąc rekord świata. Jest to wielce krzywdzące.

Z drugiej strony sport niepełnosprawnych się profesjonalizuje. Trzeba coraz więcej czasu poświęcać treningom.

- No właśnie. Oglądalność paraolimpiad niewiele ustępuje oglądalności igrzysk dla zdrowych. Powstały cykliczne zawody lekkoatletyczne Grand Prix, ale raczkują. Polacy grają w koszykówkę na wózkach w zawodowych ligach - tureckiej, włoskiej. Takie ligi już są i zarabia się w nich solidne pieniądze. Nie w Polsce, co prawda. My jesteśmy na początku drogi. Nie można więc zarobić na sporcie, ale też i pomocy państwa nie ma. Sam zdobyłem tytuł mistrza olimpijskiego, ale potem straciłem pomoc właśnie ze względu na to rozporządzenie o liczbie rywali. Ze strony związku niepełnosprawnych (PZSN Start) wielkiej pomocy nie ma. Ratowały mnie premie za rekord świata, nagrody z klubu, od miasta, od gminy, od marszałka. I jestem stypendystą Renault Handisport Team, skąd dostałem comiesięczne stypendium i samochód Renault Captur do użytkowania.

Wystartujesz na mistrzostwach świata w Dausze w skoku w dal, a tam startuje Oscar Pistorius tej konkurencji, czyli Niemiec Markus Rehm.

- Ma amputowaną nogę poniżej kolana. Jego życiówka wynosi 8,29 m, czyli w igrzyskach olimpijskich w Londynie przegrałby złoty medal z Gregiem Rutherfordem zaledwie o 2 cm. Ale w zeszłym roku, po wygraniu przez niego mistrzostw Niemiec dla osób sprawnych, naukowcy po długich badaniach stwierdzili, że proteza daje mu o 90 proc. lepsze odbicie, niż gdyby skakał ze zdrowej nogi. I nie może już startować z pełnosprawnymi, o co wnioskował. Złożył podanie do MKOl, aby pozwolono mu wziąć udział w igrzyskach poza konkursem. Na razie bez odpowiedzi.

W skoku wzwyż nie ma tego typu metod, choć teoretycznie byłyby możliwe. Jest u nas zawodnik na protezie, ale odbija się ze zdrowej nogi. Przepisów brak, właściwie mógłby się odbić z tzw. łychy, ale nie wiem nawet, czy to możliwe technicznie. W skoku w dal możliwe. Rehm odbija się i leci jak pocisk.

Myślisz o swoim udziale w Rio dla pełnosprawnych, prawda? Byłeś brązowym medalistą mistrzostw Polski z 2013 roku... Minimum MKOl na igrzyska w Rio wynosi 2,29 m, PZLA jak zwykle ustawiło je wyżej - na 2,31. Wysoko.

- Oczywiście, że myślę. Jest to do zrobienia, jeśli spełnią się warunki, o których mówiłem. Rio nie jest marzeniem nierealnym.

MŚ niepełnosprawnych

Lekkoatletyczne mistrzostwa świata niepełnosprawnych w Dausze zaczną się 22 października. Finał skoku w dal - w piątek 23.10 o godz. 16; skoku wzwyż - 30.10 o godz. 19.30. Wystartuje w nich 38 reprezentantów Polski





Zobacz więcej na temat:

Skomentuj:
Zaloguj się

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX

  • Grupa A

    lpdrużynazw.por.pkt.sety
    1Bułgaria4112407:390
    2Polska329433:374
    3Argentyna329382:367
    4Włochy328426:413
    5Australia237395:397
    6Wlk. Brytania050274:376

  • Grupa B

    lpdrużynazw.por.pkt.sety
    1USA4113427:370
    2Brazylia4111418:379
    3Rosja4111408:352
    4Niemcy235379:388
    5Serbia145413:455
    6Tunezja050294:395

  • Grupa A

    lpdrużynazw.por.pkt.sety
    1Rosja5014459:352
    2Włochy4113444:368
    3Japonia329401:335
    4Dominikana136374:362
    5Wielka Brytania142295:398
    6Algieria051252:410

  • Grupa B

    lpdrużynazw.por.pkt.sety
    1USA5015426:345
    2Chiny329475:461
    3Korea Płd.238449:451
    4Brazylia327447:420
    5Turcja236434:443
    6Serbia050296:407